Home » Diaconaat voor vrouwen

german dutch english italian spanish

Gedocumenteerd appèl op Paus Franciscus met het verzoek het gewijde Diaconaat voor vrouwen te herstellen.

Opmerking: Al de gewijde ambten zouden zowel voor vrouwen als mannen toegankelijk moeten zijn. Bovendien zouden de ambten moeten worden aangepast overeenkomstig Jezus’ visie op leiderschap en ook aan de behoeften van deze tijd. Ons verzoek vraagt om de eerste stap te nemen door het diaconaat voor vrouwen weer in te voeren.

3 September 2015

Feest van de H. Phoebe en de H. Gregorius de Grote
Geachte Paus Franciscus,

Met gepaste eerbied vragen wij u vrouwen weer toe te laten tot het gewijde diaconaat in onze Rooms Katholieke Kerk. Hoe zouden wij beter de Heilige Geest in ons kunnen laten werken en reageren op de tekenen van de tijd dan door deze vrijheid en waardigheid te geven aan de vrouwen, voor het welzijn van allen, broederlijk en zusterlijk en op gelijk niveau?

Huidig wetenschappelijk onderzoek toont aan dat tienduizenden vrouwen als gewijde diakens hebben gefunctioneerd gedurende de eerste tien eeuwen van het bestaan van de Kerk: In Italië, Gallië, Griekenland, Klein Azië,Palestina en Egypte. Dat zij een volledige diakenwijding ontvingen is duidelijk, een ‘sacramentele’ wijding in de theologische betekenis van vandaag. Hier volgt een gebed uit het jaar 780:
Heilige en Almachtige Heer,

Door de geboorte naar het vlees van Uw Enige Zoon onze God uit een Maagd,hebt u het vrouwelijk geslacht geheiligd.

U geeft niet alleen aan mannen maar ook aan vrouwen de genade en de komst van de Heilige Geest.

Zie , Heer, welwillend neer op deze dienstmaagd van u,en wijd haar toe aan de taak van uw diakonaat en stort in haar uit de rijke en overvloedige gave van uw Heilige Geest.

Codex Barberini Gr.336

Vele documenten bevestigen dat deze wijdingen plaatsvonden door de oplegging van de handen van de bisschop in het sanctuarium,vóór het altaar en tijdens de eucharistische liturgie, onmiddellijk na de Anaphora,precies zoals de wijding van mannelijke diakens, priesters en bisschoppen.

Verscheidene van uw voorgangers hebben sacramentsritualia goedgekeurd waarin wijdingsgebeden stonden voor de wijding van vrouwelijke diakens.

Er zou in onze tijd in onze Rooms Katholieke Kerk geen plaats moeten zijn voor de denkwijze die vrouwelijke diakens in de Middeleeuwen onderuit haalde : de fobie met betrekking tot de menstruatie en de opvatting dat vrouwen van nature nu eenmaal minder waard zijn dan mannen.

De behoefte aan het ambt van vrouwelijke diakens is in alle landen duidelijk. Wij hopen dat u degene zult zijn die de waardigheid van het diakonaat aan de vrouw zult teruggeven.

Bij deze gelegenheid willen wij graag ons respect en eerbied betuigen, In Christus.

Namens Bestuur, College van aanbeveling en Staf van het Wijngaards Institute,

Luca Badini Confalonieri, Directeur Onderzoek

Documentatie

Sociale en culturele veranderingen geven vrouwen in onze tijd de gelegenheid belangrijke, essentiële rollen te vervullen op zo vele  terreinen in het leven. Dat geldt ook voor christelijke gemeenschappen over heel de wereld. De Rooms Katholieke kerk zou hoognodig dienen te erkennen welke belangrijke pastorale taken al door vrouwen worden gedaan en zij zou anderen moeten uitnodigen soortgelijke verantwoordelijkheden op zich te nemen.

Wil de Rooms Katholieke Kerk deze uitdaging goed aangaan, dan vragen wij u met aandrang de wijding van vrouwen tot het diaconaal ambt opnieuw in te stellen. Het heeft tijdens het eerste millennium van de Kerk bestaan.

Het diakonaat van de vrouw in het verleden

Bijna duizend jaar lang hebben vrouwelijke diakens vrouwelijke catechumenen voorbereid op het doopsel. Zij zalfden hen tijdens het eigenlijke Doopsel [1]http://www.womendeacons.org/intro/deac_bap.shtml.Zij ondersteunden vrouwelijke leden van de gelovige gemeenschap tijdens de kerkdiensten. Zij bezochten de zieken en brachten hen het Viaticum.[2]http://www.womendeacons.org/intro/deac_apo.shtml Zij zalfden de stervenden en verzorgden de overledenen voor de begrafenis. Bij afwezigheid van een mannelijke diaken assisteerden zij de priester aan het altaar tijdens de Eucharistieviering.[3]http://www.womendeacons.org/intro/deac_alt.shtml

Onderzoek heeft aangetoond dat tienduizenden vrouwen werkten als volledig gewijde diakens in de locale kerken gedurende tien lange  eeuwen. Enkelen van hen werkten als diaken in Italië [4]http://www.womendeacons.org/minwest/list_italy.shtml en Gallië,[5]http://www.womendeacons.org/minwest/gaul_overview.shtml maar de meerderheid leefde en werkte in Griekenland,[6]http://www.womendeacons.org/history/list_greece.shtml Klein Azië,[7]http://www.womendeacons.org/history/list_asia.shtml Syrië,[8]http://www.womendeacons.org/history/list_arm_syria.shtml Palestina en Egypte,[9]http://www.womendeacons.org/history/ list_pal_egypt.shtml let wel: deze laatstgenoemde regio’s waren Oostelijke regio’s van de Christelijke Kerk, die nog niet verdeeld was door het schisma van 1054 A.D.

De wijdingsrites voor vrouwelijke diakens

De wijding van vrouwen was duidelijk een echte wijding, sacramenteel in het huidig woordgebruik[10]The distinction between ‘a sacrament’ and ‘a sacramental’ arose only in the 12th century. Hugo of St. Victor (1096 – 1141) was the first to contrast ‘the minor sacraments’ and ‘the sacraments through which our salvation is mainly found’. Peter Lombard (1100 – 1160) coined the term ‘sacramentals’ in opposition to the ‘seven sacraments’. However, a change of terminology does not disprove the value of the ordinations in the early Church. en wezenlijk identiek aan de wijding van mannelijke diakens. De rite is behouden en terug te vinden in oude manuscripten, zoals de Barberini Gr 336 (780 A.D.),[11]http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr1.shtml de Bessarion (1020 AD),[12]http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr2.shtml Vatican Mss Gr 1872 (1100 AD),[13]http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr3.shtml de Coislin Gr 213 (1050 A.D.)[14]http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr5.shtml en de Codex Vaticanus Syr 19.[15]http://www.womendeacons.org/rite/deac_syr.shtml

Dat de rite een volledige wijding tot het diakonaat inhield, gelijkwaardig aan die voor de mannelijke diakens, blijkt helder uit de volgende feiten :

  • De vrouwelijk diaken, net als haar mannelijke tegenhanger, werd gewijd door de Bisschop die haar de handen oplegde, daarbij de Heilige Geest afsmekend:”Heilige en Almachtige Heer,Door de geboorte naar het vlees van Uw Enige Zoon onze God uit een Maagd,hebt u het vrouwelijk geslacht geheiligd.U geeft niet alleen aan mannen maar ook aan vrouwen de genade en de komst van de Heilige Geest. Zie Heer welwillend neer op deze dienstmaagd van u,en wijd haar toe aan de taak van uw diaconaat en stort in haar uit de rijke en overvloedige gave van uw Heilige Geest.”[16]See the Codex Barberini Gr. 336 (780 AD): http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr1.shtml
  • De Bisschop sprak, terwijl hij nog steeds de handen oplegde, een tweede wijdingsgebed, de Ekphonesis, kenmerkend alleen voor de drie hogere wijdingen :  het bisschopsambt, het priesterschap en het diakonaat.
  • Vóór de wijding van zowel de mannelijke als vrouwelijke diaken verklaarde de Bisschop in het openbaar dat het zijn bedoeling was de kandidaat tot diaken te wijden bij het uitspreken van de ‘Divina Gratia’, zoals alleen gebeurde bij alle hogere wijdingen.
  • De wijding van zowel mannelijke als vrouwelijke diakens vond plaats in het Sanctuarium  voor het altaar, tijdens de Eucharistieviering en op een heel plechtig moment, namelijk na de heilige Anaphora, net zoals bij de wijding van mannelijke diakens, priesters en bisschoppen gebeurt. De zogenaamde lagere wijdingen, daarentegen, zoals het lectoraat en subdiakonaat, werden toegediend door enkel de handoplegging buiten het Sanctuarium en niet gedurende de Eucharistie.
  • Zowel de mannelijke als de vrouwelijke diakens ontvingen de diakenstola, het diakonikon, als teken van hun kerkelijke rang.
  • Tijdens de wijdingsrite gaf de bisschop de kelk aan de vrouwelijke diaken, precies zoals hij deze aan de mannelijke diaken gaf, wat aangeeft dat zowel vrouwelijke als mannelijke diakens op dezelfde manier gerechtigd waren de communie uit  te delen.[17] The significance of these features is explained here: http://www.womendeacons.org/rite/hobart.shtml

Deze kenmerken zijn voor een grote meerderheid van wetenschappers het overtuigend bewijs dat de rite een werkelijke wijding betekende, welke vrouwen net als mannen toeliet tot de hogere wijding van het diakonaat.[18]D. Ansorge, ‘Der Diakonat der Frau. Zum gegenwärtigen Forschungsstand’, in T. Berger and A. Gerhards (eds.), Liturgie und Frauenfrage, St. Odilien 1990, pp. 31-65, here pp. 46-47; M-J. Aubert, Des Femmes Diacres. Un nouveau chemin pour l’Eglise, Paris 1987, p. 105; Chr. Bottigheimer, ‘Der Diakonat der Frau’, Münchener Theologische Zeitschrift 47 (1996) 3, pp. 253-66, here p. 259; Y. Congar, ‘Gutachten zum Diakonat der Frau’, in Synode. Amtliche Mitteilungen der Gemeinsamen Synode der Bistümer in der Bundesrepublik Deutschland, Munich 1973, no 7, pp. 37-41, here p. 37; H. Frohnhofen, ‘Weibliche Diakone in der friihen Kirche’, Studien der Zeit 204 (1986) pp. 269-78, here p. 276; R. Gryson, The Ministry of Women in the Early Church, Collegeville 1976; originally Le ministère des femmes dans l’Eglise ancienne, Gembloux 1972, pp. 117-18; P. Hofrichter, ‘Diakonat und Frauen im kirchlichen Amt’, Heiliger Dienst 50 (1996) 3, pp. 140-58, here pp. 152-4; P. Hünermann, ‘Theologische Argumente fur die Diakonatsweihe von Frauen’, in Diakonat. Ein Amt fur Frauen in der Kirche – Ein Frauengerechtes Amt?, Ostfildern 1997, pp. 98-128, here p. 104; A. Jensen, ‘Das Amt der Diakonin in der kirchlichen Tradition des ersten Jahrtausends’, in Diakonat. Ein Amt fur Frauen in der Kirche – Ein frauengerechtes Amt?, Ostfildern 1997, pp. 33-52, here p. 47; K. Karidoyanes Fitzgerald, Women Deacons in the Orthodox Church, Brookline 1998, pp. 120-121; D. Reininger, Diakonat der Frau in der einen Kirche, Ostfildern 1999, pp. 97-98; E. Theodorou, ‘The Institution of Deaconesses in the Orthodox Church and the Possibility of its Restoration’, in G. Limouris (ed.), The Place of the Woman in the Orthodox Church and the Question of the Ordination of Women (Katerini, Greece, 1992), pp. 207-238; here pp. 212-213; A. Thiermeyer, ‘Der Diakonat der Frau’, Theologisch Quartalschrift 173 (1993) 3, pp. 226-36, here pp. 230-31; C. Vagaggini, ‘L’Ordinazione delle diaconesse nella tradizione greca e bizantina’, Orientalia Christiana Periodica 40 (1974), pp. 145-89, here pp. 169-73; John Wijngaards, The Ordained Women Deacons of the First Millennium, Canterbury Press 2011, pp. 112-121; Phyllis Zagano, Holy Saturday. An Argument for the Restoration of the Female Apostolate, New York 2000, pp. 98-102.

Bevestiging in de Traditie

Overtuigend bewijsmateriaal toont aan dat, tenminste in het Oostelijk deel van de Kerk, vrouwen volledig geaccepteerd werden als gewijde ambtsdragers gedurende het eerste Millennium.

In de Heilige Schrift lezen we over “Phoebe, onze zuster, die een diaken [diakonos] van de kerk van Cenchreae is” (Romeinen 16,1-2). Wetenschappers geven aan dat zij een echt ambt bekleedt.[19]G. Lohfink, ‘Weibliche Diakone im Neuen Testament’, in G. Dautzenberg et al. (ed.), Die Frau im Urchristentum, Freiburg 1983, pp. 320-338. In 1Timotheus 3,8-11   vinden we de volgende instructie : “Diakens [diakonous] dienen serieus te zijn, betrouwbaar in wat ze zeggen, niet verzot op wijn, niet uit op geldelijk gewin […] De vrouwen dienen op dezelfde wijze respectabel te zijn, niet loslippig, maar sober en betrouwbaar in alles.” Dat deze laatste zin verwijst naar gewijde vrouwelijke diakens en niet naar echtgenotes van diakens blijkt uit een aandachtige lezing van de Griekse tekst en wordt bevestigd door de interpretatie van vroege Griekse Kerkvaders.[20]J. Roloff, Der Erste Brief an Timotheus, Neukirchen 1988, p. 164; H. Merkel, Die Pastoralbriefe, Göttingen 1991, p. 31; L. Oberlinner, Die Pastoralbriefe, Freiburg 1994, pp. 139-142.

Terwijl het  Eerste Concilie van Nicea (325 A.D.) enerzijds het diakonaat van vrouwen in de secte van Paulus van Samosata als ongeldig verklaarde, omdat deze vrouwen niet de handoplegging ontvangen hadden, erkende dit Concilie anderzijds  impliciet dat het diakonaat van de vrouw een geldig ambt in de Kerk was.[21]http://www.womendeacons.org/history/can_nic1.shtml Het Concilie van Chalcedon ( 451 A.D.) stelde een minimumleeftijd voor vrouwelijke diakens vast, zoals het dat ook deed voor mannelijke diakens en priesters, een voorschrift herhaald door het Concilie van Trullo (692).[22]http://www.womendeacons.org/history/deac_cls.shtml

Het ambt van vrouwelijke diakens wordt vermeld of geroemd door de Kerkvaders St. Clemens van Alexandria (150-215),[23]Stromata 3,6,53:3-4; GCS 52, 220, 2-25Origenes (185-255),[24]Origen, Commentary on Romans 10,17; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 14, 1278 A-C. The text has been preserved in Latin, but R. Gryson (Ministry, p. 31, 134) shows that the phrase ‘women deacons’ must have been in Greek: ‘γυναικες διακονους’. Epiphanius van Salamis (315-403),[25]Panarion 75, 1-4; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 42, col. 744-45; GCS 37 (1933) p. 478; Summary of Faith 21; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 42, cols. 824-25; GCS 37 (1933) p. 522. St. Basilius van Caesaria (329-379),[26]Letter to Amphilochius on the Canons, Lett. 199, can. 44; R. I. Deffarari (ed.), Saint Basil. The Letters, vol. 3, London 1930, p. 130. St. Johannes  Chrysostomos (344-407),[27]Homily 11,1 on the First Letter to Timothy ch. 3; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 62, col. 553.St. Gregorius van Nyssa (335-394)[28]On the Life on St. Macrina; J. P. Migne, Patrologia Latina, vol. 46, cols. 960-1000; here cols. 988-290; English translation by W.K. Lowther Clarke, The Life of St. Macrina, London 1916; P. Wilson-Kastner, ‘Macrina: virgin and teacher’, Andrews University Seminary Studies 17 (1979), 105-117. en vele anderen.[29]J. Wijngaards, The Ordained Women Deacons of the Church’s First Millennium, Canterbury Press 2012, pp. 179-189.

Net zoals mannelijke diakens worden vrouwelijke diakens uitgebreid vermeld in de vroege Pastorale Handboeken, zoals de Didascalia van de Apostelen(ca 250 A.D.)[30]Alistair Stewart-Sykes, The Didascalia Apostolorum: An English Version, Studia Traditionis Theologiae: Explorations in Early and Medieval Theology, vol. 1 (Turnhout: Brepols Publishers, 2009). Latin version in: E. Tidner, Didascaliae Apostolorum, Canonum ecclesiasticorum, Traditionis apostolicae versiones latinae, Berlin 1963. See also R. H. Connolly, Didascalia Apostolorum, the Syriac Version translated and accompanied by the Verona Latin Fragments, Oxford 1929. en de Apostolische Constituties (ca 380 A.D.).[31]J. Mayer, Monumenta de viduis diaconissis virginibusque tractantia, Bonn 1937, pp. 18-26; Apost. Const. VIII, 28,5; F.X. Funk, Didascalia et Constitutiones Apostolorum, vol I, Paderborn 1905, p. 530. Laatstgenoemde constitutie bevat vroege wijdingsrites voor bisschoppen, priesters en diakens, inclusief voor vrouwelijke diakens.[32]Again, most commentators consider these to have been valid ordination rites. See D. Ansorge, Diakonat der Frau pp. 46-47; M-J. Aubert, Femmes Diacres p. 105; Ch. Böttigheimer, Der Diakonat p. 259; Y. Congar, Gutachten zum Diakonat p. 37; H. Frohnhofen, Weibliche Diakone p. 276; R. Gryson, Ministry pp. 117-118; P. Hofrichter, Diakonat und Frauen pp. 152-154; P. Hünermann, Theologische Argumente p. 104; A. Jensen, Das Amt p. 59; D. Reininger, Diakonat der Frau pp. 97-98; A. Thiermeyer, Der Diakonat pp. 230-231; C. Vaggagini, L’Ordinazione pp. 169-173. Kerkelijke wetgeving, zoals onder Keizer Theodosius (390 A.D.)[33]Law XVI, 2, 27; J. Mayer, Monumenta de viduis diaconissis virginibusque tractantia, Bonn 1937, p. 16. en Keizer Justinianus I (529-564)[34]Novella 6, 6 § 1-10; Novella 123, 30; Novella 131, 23; R. Schoell and G. Kroll (ed.), Corpus Iuris Civilis, vol. III, Novellae, Berlin 1899, pp. 43-45; p. 616; p. 662.geeft vrouwelijke diakens dezelfde rechten en plichten als andere leden van de clerus, los van enkele specifieke voorzieningen.

Vele Pausen bevestigden het diakonaat van de vrouw. Vertegenwoordigers van Paus Sylvester I (314-335) woonden het Concilie van Nicea bij, dat vrouwelijke diakens aanvaardde. Paus Innocentius I (401-417) correspondeerde met Johannes Chrysostomos, de aartsbisschop van Constantinopel,die regelmatig vrouwen tot diaken wijdde. Het Concilie van Chalcedon, dat een leeftijdsgrens voor vrouwelijke diakens opstelde, was deels georganiseerd door Paus Leo de Grote ( 440-461). Paus Gregorius I (440-461) stelde een sacramentarium samen dat het wijdingsgebed voor een vrouwelijke diaken bevatte, identiek aan het gebed voor een mannelijke diaken. Op verzoek van Keizer Karel de Grote, zond Paus Adrianus I ( 772-795) een model sacramentarium met de wijdingsrites, het Hadrianum,[35]The Hadrianum is preserved in 5 manuscripts: Cambray 164 (811 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/cambrai164.shtml; Ottobianus 313 (850 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/ottobonianus313.shtml; Reginae 337 (850 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/reginae337.shtml; Vienna mss pal. 1817 (1002 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/vienna1817.shtml; Leofric Missal (1050 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/leofric_female.shtml. naar Gallië. Het bevatte het wijdingsgebed voor vrouwen.[36]All this information is summarised here: http://www.womendeacons.org/history/timeline.shtml

Pastorale behoeften van onze tijd

Hoewel de wijding van vrouwelijk diakens in het Westen bekend bleef tot in de Middeleeuwen,[37]See an overview of its history here: http://www.womendeacons.org/minwest/rite_growth.shtml was er hevig verzet tegen in veel streken, die deel hadden uitgemaakt van het Romeinse rijk. Dit werd veroorzaakt door een foute visie op menstruatie, waardoor de angst bestond dat vrouwen het altaar [38] http://www.womenpriests.org/traditio/unclean.asp konden verontreinigen en door de Romeinse opvatting dat vrouwen minderwaardig waren in vergelijking met mannen.[39]http://www.womenpriests.org/traditio/inferior.asp In het Oosten stopte men met de wijding van vrouwelijke diaken na 1000 A.D. door een combinatie van het feit dat het aantal volwassen catechumenen terugliep en dezelfde vrees voor de menstruatie.[40] This according to medieval Greek theologians, such as Balsamon and Blastares – http://www.womenpriests.org/traditio/balsamon.asp

Onze huidige samenleving  overstijgt zulke oude vooroordelen. Vrouwen bewijzen  hun waarde in onderwijs, gezondheidszorg, wetenschap, handel, overheid en andere terreinen van het moderne leven. Vrouwen hebben ook een cruciale rol gespeeld welke vaak een werkelijk diakonaal ambt inhoudt, in het leven van de Katholieke Kerk. Het is alleen maar terecht dat zij hierin gesteund en bevestigd worden door het ontvangen van een volledige wijding, net zoals hun mannelijke collega’s.

Laat ons de leer van de vroege Kerk in herinnering brengen :

  • “Dus, Bisschop, benoem voor U zelf medewerkers voor de ondersteuning van de behoeftigen, assistenten die met u kunnen samenwerken om het leven van mensen te ondersteunen. U dient diakens te kiezen en benoemen uit alle mensen die u waardeert, een man voor de administratie van de vele zaken die noodzakelijk zijn, een vrouw daarentegen voor het dienstwerk aan de vrouwen, omdat er huizen zijn, waar u een diaken niet naar toe kunt sturen vanwege de heidenen, maar u kunt wel een  diakones sturen, en in vele andere zaken is er behoefte aan het ambt van een  diakones.” Didascalia 16,par.1 (250 A.D.)
  • “De diaken […] is aanwezig bij u  als een beeld van Christus, en dient daarom door u bemind te worden. En de diakones dient door u gewaardeerd te worden als een beeld van de Heilige Geest.” Didascalia 9, par. 3 ( 250 A.D.).[41]The implication is: during the Eucharist the bishop sits on his throne – like God the Father. The deacon stands at the altar – serving as Christ did. The priests look like the apostles – whose life-size images could be seen on the iconostasis. The woman deacon is less prominent – as the lifegiving, healing, saving, all-pervading Spirit. Didascalia ch. 9 and 16. English translation by Stewart-Sykes, The Didascalia Apostolorum: An English Version, pp. 192-93 and 151 respectively.

Bij deze gelegenheid willen wij graag ons respect en eerbied betuigen in Christus.

Getekend door onze staf en leden van ons Bestuur en Comité van Aanbeveling (onze ‘Patrons’).

Prof Mario Ignacio Aguilar BA (Santiago), MA Theol (Louvain), DiplComm (Maynooth), PhD (London), Chair of Religion and Politics at the School of Divinity of the University of St Andrews, Edinburgh, Scotland. PATRON
Prof Maria Pilar Aquino BA Theol (Mexico City) DD (Salamanca), Theology and Religious Studies at San Diego University. USA. PATRON
Luca Badini Confalonieri LicTheol (Strasbourg), MA PhD (Durham), Ecclesiology, Rickmansworth, England. EXECUTIVE DIRECTOR
Alicja Baranowska MA, Brussels, Belgium. RESEARCHER and TRANSLATOR
William Baynes BA Hons (Adelaide), BA Sociology (London), Clerk in Holy Orders Church of England, London, England. ECUMENICAL ASSOCIATE
Prof Sharon A. Bong MA Lit (Malaya), MA (Women’s Studies) and PhD Rel (Lancaster), Religious Studies, Monash University, Selangor, Malaysia. PATRON
Jos Borsboom MA Law, CEO Borsboom & Hamm, Rotterdam, the Netherlands. TRUSTEE
Margaret Burke MB FRCPath, Northwood, England. TRUSTEE
Ben Clackson MSc, Communications Software (retd), Bedford, England. TRUSTEE
Jacqueline Clackson BA BEd, Denham, England. NETWORKER and          TRUSTEE
Joanna Dixon BA Sociology, Rickmansworth, England. RESEARCHER
Miriam Duignan BA CertTh (Berkeley), Richmond, London, England. COMMUNICATIONS DIRECTOR and TRUSTEE
Prof René van Eyden, Dogmatic Theology, specialisation Women and the Church (Emeritus), University of Utrecht, the Netherlands. PATRON
Brian Gallagher LLB, Barrister, Amersham, England. TRUSTEE
Prof Mary Grey MA Lit & MA Rel (Oxford) PhD (Louvain), Feminist Liberation Theology, St Mary’s University, Twickenham, London; visiting Prof Winchester, UK.     PATRON
Baron George Holvoet, PhD Law, MA Egyptology, BA Sinology & BA Assyriology,, Brussels, Belgium. PATRON
Baroness Françoise Holvoet Bourguignon, BA Law & MA Philology, lecturer (retd.) in Zaire, Tunisia, Paris & Toronto. Now Brussels, Belgium. PATRON
Colm Holmes MA, Business Executive, Dublin, Ireland. TRUSTEE
Prof Michael Hornsby-Smith PhD Soc, Sociology (Emeritus), the University of Surrey, England. PATRON
Raymond Hervey Jolliffe Lord Hylton MA History, House of Lords, London, England. PATRON
Prof Jan N M E Jans PhD (Louvain), Theology of Ethics, School of Humanities, University of Tilburg, the Netherlands. PATRON
Prof Erik Jurgens PhD, Government Law (Emeritus), Free University of Amsterdam; former Assistant President of the Senate (Eerste Kamer) of the Parliament of the Netherlands. PATRON
Prof Manuela Kalsky PhD, Theology and Society, Free University of Amsterdam and director of the Dominican Study Centre for Theology and Society. PATRON
Prof Ursula King MA (Delhi), PhD (London), DD honoris causa (Oslo, Edinburgh, Dayton), Theology and Religious Studies (Emerita) at the University of Bristol, England. PATRON
Therese Koturbash BA Lit & BA Law (Sasketchewan) Cert Mediation (Winipeg), MTheol Heythrop), Legal Aid, Dauphin, Manitoba, Canada. AMBASSADOR
Prof Leo Laeyendecker PhD (Religion and Conflict, Nijmegen), Sociology (Emeritus) at the Universities of Leiden and Amsterdam, the Netherlands. PATRON
David Marsden MA, Croxley Green, England. RESEARCHER
Sr Anne Miller FMM BEd CertPsych, Religious Formation, Camden Town, London, England. TRUSTEE
Siobhain McDonagh MP, Member of Parliament for Mitcham and Morden. London, UK.PATRON
Prof Kathleen Maas Weigert MA International Relations (Minnesota), PhD Soc (Notre Dame), Women and Leadership, Loyola University, Chicago, USA. PATRON
Heather Wear, Rickmansworth, England. RESEARCHER
Prof Thomas O’Loughlin BA Phil (Dublin), BD Theol & MA Phil (Maynooth), PhD (Dublin), Historical Theology,  Notttingham, England. PATRON
Barbara Paskins MSc, Rickmansworth, England. RESEARCHER and TRUSTEE
Prof Peter C. Phan DD (Salesiana, Rome), PhD Phil & DD (London), DD honoris causa (Chicago), PhD Hum (Chicopee), Catholic Social Thought, Georgetown Washington DC. PATRON
Jos Rickman MSc CertTheol, Social work and Counselling (retd.), England. ADMINISTRATOR
Prof Rosemary Radford Ruether BA Phil (Scripps), MA & PhD Patristics (Claremont), Feminist Theology at Claremont Graduate University, Calefornia, USA. PATRON
Aline Reilly, Christchurch, New Zealand. RESEARCHER
Prof Joseph Selling PhD, Moral Theology (Emeritus), Catholic University of Louvain, Belgium.PATRON
Prof Leonard Swidler PhD, visiting Professor at Graz, Hamburg, Tübingen, Tokyo, Kuala Lumpur, and Nankai & Fudan Universities (China). Founder of the Institute for Interreligious, Intercultural Dialogue, Philadelphia, United States. PATRON
Prof J. Milburn Thompson PhD (Fordham), Theology at Bellarmine University, Louisville, Kentucky, United States. PATRON
Prof Teresa Toldy PhD (Frankfurt), Feminism and Ethics, Fernando Pessoa University, Porto, Portugal. PATRON
Soline Humbert MPhil (Ecumenics), Dublin, Ireland. RESEARCHERPamela Wearing MA Lit, Education (retd.), Northwood, London, England. RESEARCHER and TRUSTEE
Aloys Wijngaards DD, the Theology of Economics, Bank of the Netherlands, the Hague, the Netherlands. TRUSTEE
Prof Guus Wijngaards PhD (Nijmegen), eLearning, Inholland University of Applied Sciences, Rotterdam, the Netherlands.PATRON
Hilde Wijngaards-Berenbroek MA , Education and Counselling (retd.), Nijmegen, the Netherlands. TRUSTEE
John Wijngaards DD (Gregorian, Rome), LicSc (Biblicum), Theology and Scripture, Denham, England. RESEARCHER and TRUSTEE

Organizaties die ons Verzoek aan de Paus onderschrijven

  1. American Catholic Council (USA)
  2. Asociación Mexicana de Reflexión Teológica Feminista (Mexico)
  3. Asociación Mujeres y Teológia Zaragoza (Spain)
  4. Association of Catholic Priests (Ireland)
  5. Catholic Women’s Ordination (UK)
  6. CORPUS. National Association for an Inclusive Priesthood (USA)
  7. European Network Church on the Move (EN-RE) (Europe)
  8. Femmes et Hommes, Egalité, Droits et Libertés dans les Eglises et les Sociétés (France)
  9. International Movement We Are Church (IMWAC) (International)
  10. Le Parvis de Québec (Canada)
  11. Mariënburg: vereniging van kritisch katholieken (Netherlands)
  12. Noi Siamo Chiesa (We Are Church – Italy) (Italy)
  13. St Anthony Catholic Community Santa Barbara (USA)
  14. We Are All Church South Africa (South Africa)
  15. Wir sind Kirche Österreich (Austria)
  16. We Are Church UK (UK)
  17. Women and the Australian Church (WATAC) (Australia)
  18. Women Word Spirit (UK)
  19. Women’s Ordination Conference (USA)
  20. Women’s Ordination Worldwide (International)

Individuele Onderschrijvers / Individual Co-Signatories

1 Chiara Brown United States 2015-09-02 10:05:34
2 Phyllis Zagano USA 2015-09-02 10:34:52
3 Jacques Dessaucy Belgium 2015-09-02 10:40:05
4 Elisabeth Tetlow MDiv USA 2015-09-02 11:10:35
5 Cecilia Nichols UK 2015-09-02 11:16:19
6 Dietze van Hoesel PhD The Netherlands 2015-09-02 11:21:49
7 John Nicholas USA 2015-09-02 15:46:36
8 Prof John Esposito USA 2015-09-02 19:58:20
9 Joseph Incandela PhD United States 2015-09-02 21:43:40
10 Margaret Murphy United States 2015-09-02 23:32:12
11 Judith Heffernan MDiv US 2015-09-03 03:07:30
12 Jos Rickman UK 2015-09-03 09:02:52
13 Charlotte Therese Bjornstrom Sverige 2015-09-03 10:03:28
14 Teresa McCusker United Kingdom 2015-09-03 10:33:23
15 Louise Doire USA 2015-09-03 12:28:08
16 Pierrette Grondin Canada 2015-09-03 12:57:18
17 Sheila Peiffer USA 2015-09-03 13:20:19
18 Christine Gebel Canada 2015-09-03 13:28:11
19 Rachel M Denton Uk 2015-09-03 13:31:51
20 Erik Westerberg Sweden 2015-09-03 13:43:36
21 Marie Opatrna MD PhD Czech Republic 2015-09-03 14:28:30
22 Anna Cannon United Kingdom 2015-09-03 14:35:12
23 Pat woodbury USA 2015-09-03 14:39:36
24 Irene Nordgren Sweden 2015-09-03 14:42:16
25 Mandy Carpenter United States 2015-09-03 15:05:34
See full list here!

Vertaling: Aloys en Nelleke Wijngaards-Serrarens (beiden Drs)

References   [ + ]

1. http://www.womendeacons.org/intro/deac_bap.shtml
2. http://www.womendeacons.org/intro/deac_apo.shtml
3. http://www.womendeacons.org/intro/deac_alt.shtml
4. http://www.womendeacons.org/minwest/list_italy.shtml
5. http://www.womendeacons.org/minwest/gaul_overview.shtml
6. http://www.womendeacons.org/history/list_greece.shtml
7. http://www.womendeacons.org/history/list_asia.shtml
8. http://www.womendeacons.org/history/list_arm_syria.shtml
9. http://www.womendeacons.org/history/ list_pal_egypt.shtml
10. The distinction between ‘a sacrament’ and ‘a sacramental’ arose only in the 12th century. Hugo of St. Victor (1096 – 1141) was the first to contrast ‘the minor sacraments’ and ‘the sacraments through which our salvation is mainly found’. Peter Lombard (1100 – 1160) coined the term ‘sacramentals’ in opposition to the ‘seven sacraments’. However, a change of terminology does not disprove the value of the ordinations in the early Church.
11. http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr1.shtml
12. http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr2.shtml
13. http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr3.shtml
14. http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr5.shtml
15. http://www.womendeacons.org/rite/deac_syr.shtml
16. See the Codex Barberini Gr. 336 (780 AD): http://www.womendeacons.org/rite/deac_gr1.shtml
17. The significance of these features is explained here: http://www.womendeacons.org/rite/hobart.shtml
18. D. Ansorge, ‘Der Diakonat der Frau. Zum gegenwärtigen Forschungsstand’, in T. Berger and A. Gerhards (eds.), Liturgie und Frauenfrage, St. Odilien 1990, pp. 31-65, here pp. 46-47; M-J. Aubert, Des Femmes Diacres. Un nouveau chemin pour l’Eglise, Paris 1987, p. 105; Chr. Bottigheimer, ‘Der Diakonat der Frau’, Münchener Theologische Zeitschrift 47 (1996) 3, pp. 253-66, here p. 259; Y. Congar, ‘Gutachten zum Diakonat der Frau’, in Synode. Amtliche Mitteilungen der Gemeinsamen Synode der Bistümer in der Bundesrepublik Deutschland, Munich 1973, no 7, pp. 37-41, here p. 37; H. Frohnhofen, ‘Weibliche Diakone in der friihen Kirche’, Studien der Zeit 204 (1986) pp. 269-78, here p. 276; R. Gryson, The Ministry of Women in the Early Church, Collegeville 1976; originally Le ministère des femmes dans l’Eglise ancienne, Gembloux 1972, pp. 117-18; P. Hofrichter, ‘Diakonat und Frauen im kirchlichen Amt’, Heiliger Dienst 50 (1996) 3, pp. 140-58, here pp. 152-4; P. Hünermann, ‘Theologische Argumente fur die Diakonatsweihe von Frauen’, in Diakonat. Ein Amt fur Frauen in der Kirche – Ein Frauengerechtes Amt?, Ostfildern 1997, pp. 98-128, here p. 104; A. Jensen, ‘Das Amt der Diakonin in der kirchlichen Tradition des ersten Jahrtausends’, in Diakonat. Ein Amt fur Frauen in der Kirche – Ein frauengerechtes Amt?, Ostfildern 1997, pp. 33-52, here p. 47; K. Karidoyanes Fitzgerald, Women Deacons in the Orthodox Church, Brookline 1998, pp. 120-121; D. Reininger, Diakonat der Frau in der einen Kirche, Ostfildern 1999, pp. 97-98; E. Theodorou, ‘The Institution of Deaconesses in the Orthodox Church and the Possibility of its Restoration’, in G. Limouris (ed.), The Place of the Woman in the Orthodox Church and the Question of the Ordination of Women (Katerini, Greece, 1992), pp. 207-238; here pp. 212-213; A. Thiermeyer, ‘Der Diakonat der Frau’, Theologisch Quartalschrift 173 (1993) 3, pp. 226-36, here pp. 230-31; C. Vagaggini, ‘L’Ordinazione delle diaconesse nella tradizione greca e bizantina’, Orientalia Christiana Periodica 40 (1974), pp. 145-89, here pp. 169-73; John Wijngaards, The Ordained Women Deacons of the First Millennium, Canterbury Press 2011, pp. 112-121; Phyllis Zagano, Holy Saturday. An Argument for the Restoration of the Female Apostolate, New York 2000, pp. 98-102.
19. G. Lohfink, ‘Weibliche Diakone im Neuen Testament’, in G. Dautzenberg et al. (ed.), Die Frau im Urchristentum, Freiburg 1983, pp. 320-338.
20. J. Roloff, Der Erste Brief an Timotheus, Neukirchen 1988, p. 164; H. Merkel, Die Pastoralbriefe, Göttingen 1991, p. 31; L. Oberlinner, Die Pastoralbriefe, Freiburg 1994, pp. 139-142.
21. http://www.womendeacons.org/history/can_nic1.shtml
22. http://www.womendeacons.org/history/deac_cls.shtml
23. Stromata 3,6,53:3-4; GCS 52, 220, 2-25
24. Origen, Commentary on Romans 10,17; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 14, 1278 A-C. The text has been preserved in Latin, but R. Gryson (Ministry, p. 31, 134) shows that the phrase ‘women deacons’ must have been in Greek: ‘γυναικες διακονους’.
25. Panarion 75, 1-4; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 42, col. 744-45; GCS 37 (1933) p. 478; Summary of Faith 21; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 42, cols. 824-25; GCS 37 (1933) p. 522.
26. Letter to Amphilochius on the Canons, Lett. 199, can. 44; R. I. Deffarari (ed.), Saint Basil. The Letters, vol. 3, London 1930, p. 130.
27. Homily 11,1 on the First Letter to Timothy ch. 3; J. P. Migne, Patrologia Graeca, vol. 62, col. 553.
28. On the Life on St. Macrina; J. P. Migne, Patrologia Latina, vol. 46, cols. 960-1000; here cols. 988-290; English translation by W.K. Lowther Clarke, The Life of St. Macrina, London 1916; P. Wilson-Kastner, ‘Macrina: virgin and teacher’, Andrews University Seminary Studies 17 (1979), 105-117.
29. J. Wijngaards, The Ordained Women Deacons of the Church’s First Millennium, Canterbury Press 2012, pp. 179-189.
30. Alistair Stewart-Sykes, The Didascalia Apostolorum: An English Version, Studia Traditionis Theologiae: Explorations in Early and Medieval Theology, vol. 1 (Turnhout: Brepols Publishers, 2009). Latin version in: E. Tidner, Didascaliae Apostolorum, Canonum ecclesiasticorum, Traditionis apostolicae versiones latinae, Berlin 1963. See also R. H. Connolly, Didascalia Apostolorum, the Syriac Version translated and accompanied by the Verona Latin Fragments, Oxford 1929.
31. J. Mayer, Monumenta de viduis diaconissis virginibusque tractantia, Bonn 1937, pp. 18-26; Apost. Const. VIII, 28,5; F.X. Funk, Didascalia et Constitutiones Apostolorum, vol I, Paderborn 1905, p. 530.
32. Again, most commentators consider these to have been valid ordination rites. See D. Ansorge, Diakonat der Frau pp. 46-47; M-J. Aubert, Femmes Diacres p. 105; Ch. Böttigheimer, Der Diakonat p. 259; Y. Congar, Gutachten zum Diakonat p. 37; H. Frohnhofen, Weibliche Diakone p. 276; R. Gryson, Ministry pp. 117-118; P. Hofrichter, Diakonat und Frauen pp. 152-154; P. Hünermann, Theologische Argumente p. 104; A. Jensen, Das Amt p. 59; D. Reininger, Diakonat der Frau pp. 97-98; A. Thiermeyer, Der Diakonat pp. 230-231; C. Vaggagini, L’Ordinazione pp. 169-173.
33. Law XVI, 2, 27; J. Mayer, Monumenta de viduis diaconissis virginibusque tractantia, Bonn 1937, p. 16.
34. Novella 6, 6 § 1-10; Novella 123, 30; Novella 131, 23; R. Schoell and G. Kroll (ed.), Corpus Iuris Civilis, vol. III, Novellae, Berlin 1899, pp. 43-45; p. 616; p. 662.
35. The Hadrianum is preserved in 5 manuscripts: Cambray 164 (811 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/cambrai164.shtml; Ottobianus 313 (850 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/ottobonianus313.shtml; Reginae 337 (850 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/reginae337.shtml; Vienna mss pal. 1817 (1002 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/vienna1817.shtml; Leofric Missal (1050 AD) – http://www.womendeacons.org/minwest/leofric_female.shtml.
36. All this information is summarised here: http://www.womendeacons.org/history/timeline.shtml
37. See an overview of its history here: http://www.womendeacons.org/minwest/rite_growth.shtml
38. http://www.womenpriests.org/traditio/unclean.asp
39. http://www.womenpriests.org/traditio/inferior.asp
40. This according to medieval Greek theologians, such as Balsamon and Blastares – http://www.womenpriests.org/traditio/balsamon.asp
41. The implication is: during the Eucharist the bishop sits on his throne – like God the Father. The deacon stands at the altar – serving as Christ did. The priests look like the apostles – whose life-size images could be seen on the iconostasis. The woman deacon is less prominent – as the lifegiving, healing, saving, all-pervading Spirit. Didascalia ch. 9 and 16. English translation by Stewart-Sykes, The Didascalia Apostolorum: An English Version, pp. 192-93 and 151 respectively.